Lần đầu tự nhuộm tóc ở nhà, việc phải làm trước tiên là thử dị ứng: bôi một ít thuốc đã pha lên da sau tai hoặc ở khuỷu tay theo hướng dẫn trên hộp, rồi theo dõi khoảng 48 giờ trước khi nhuộm thật. Không nhuộm khi da đầu đang trầy xước, viêm, hoặc khi bạn từng phản ứng với thuốc nhuộm hay hình xăm henna đen. Với lần đầu, chọn màu gần màu tóc thật để không phải tẩy, làm đúng thời gian ghi trên hộp, đeo găng, sau đó gội dịu nhẹ và dưỡng ẩm để tóc ít khô.
Vì sao thuốc nhuộm tóc có thể gây dị ứng
Phần lớn người nhuộm đúng hướng dẫn không gặp chuyện gì lớn. Rủi ro nằm ở chỗ thuốc nhuộm là hóa chất nằm trên da đầu hàng chục phút, và một số thành phần trong đó dễ làm cơ thể phản ứng.
Thành phần hay bị nhắc tới nhất là PPD (paraphenylenediamine). Nhiều thuốc nhuộm lâu phai và một số loại bán lâu phai có chứa nó, và đây là chất gắn với phần lớn các ca dị ứng thuốc nhuộm. Dị ứng với PPD không nhất thiết xuất hiện ngay lần đầu. Có người nhuộm một loại thuốc nhiều năm không sao, rồi một lần bỗng ngứa rát, sưng da đầu, vì cơ thể đã nhạy cảm dần qua các lần tiếp xúc trước.
Hình xăm tạm thời bằng “henna đen” thường được pha thêm PPD để lên màu đậm. Nếu bạn từng xăm loại này và da bị phồng, đỏ, ngứa, nguy cơ dị ứng với thuốc nhuộm tóc của bạn cao hơn người khác.
Chữ “thảo dược” hay “tự nhiên” trên hộp cũng không bảo đảm gì. Một số sản phẩm quảng cáo như vậy vẫn chứa PPD hoặc chất gây dị ứng khác, nên bạn vẫn đọc bảng thành phần và vẫn thử dị ứng như mọi loại thuốc nhuộm.
Khi nào không nên tự nhuộm tóc
Có vài trường hợp bạn nên dừng lại, hoặc hỏi bác sĩ da liễu trước khi nhuộm, vì thuốc nhuộm dễ gây phản ứng nặng hơn hoặc làm da đầu tổn thương thêm:

- Da đầu đang trầy xước, có vết gãi, đang viêm, hoặc bạn có bệnh da như vảy nến, viêm da cơ địa ở vùng đầu.
- Bạn từng bị phản ứng với thuốc nhuộm tóc, kể cả phản ứng nhẹ.
- Bạn từng phản ứng với hình xăm henna đen.
- Lần thử dị ứng có dấu hiệu bất thường.
- Bạn đang mang thai hoặc cho con bú và còn băn khoăn: nên hỏi bác sĩ đang theo dõi cho mình trước.
Thuốc nhuộm tóc cũng không dùng để nhuộm lông mày hay lông mi. Thuốc dính vào mắt có thể gây tổn thương mắt, nên đừng tiện tay quét luôn lên lông mày cho đồng màu.
Chọn loại thuốc nhuộm nào cho lần đầu
Với người mới, lựa chọn ít rủi ro nhất là thuốc nhuộm màu gần với màu tóc thật (đen sang nâu tối, nâu trầm), không cần tẩy. Thuốc nhuộm thường chia theo độ bền màu:
| Loại | Cách lên màu | Nên nhớ |
|---|---|---|
| Nhuộm tạm thời | Phủ màu bên ngoài sợi tóc, trôi sau vài lần gội | Ít tác động vào tóc, màu không bền |
| Nhuộm bán lâu phai | Màu bám vài tuần, phai dần theo số lần gội | Một số loại vẫn có PPD |
| Nhuộm lâu phai | Dùng chất oxy hóa để màu vào sâu trong sợi tóc | Nhiều loại có PPD, bền màu nhất |
| Tẩy rồi nhuộm | Làm sáng nền tóc trước để lên màu sáng, màu thời trang | Tóc khô, yếu đi rõ, cần chăm kỹ |
Một lưu ý nhuộm tóc an toàn ít người để ý: màu càng xa màu tóc gốc thì càng nhiều bước hóa chất. Nếu bạn chỉ muốn thử cảm giác có màu tóc khác, nhuộm tạm thời hoặc bán lâu phai là bước làm quen nhẹ nhàng. Nếu muốn màu bền vài tháng, loại lâu phai là thứ bạn sẽ dùng, nhưng phép thử dị ứng lúc này càng không được bỏ qua.
Muốn lên vàng sáng, xám khói hay các màu thời trang thì tóc đen gần như phải tẩy. Tự tẩy ở nhà rất dễ để thuốc quá giờ, tóc bị cháy, gãy từng mảng. Lần đầu làm màu kiểu này, bạn nên ra tiệm để thợ canh thời gian và bôi đều.
Cách thử dị ứng trước khi nhuộm
Trong cả hướng dẫn nhuộm tóc an toàn, đây là bước duy nhất cho bạn biết trước da mình có chịu được loại thuốc này không. Làm như sau, và nếu hộp thuốc ghi khác thì theo hộp thuốc:
- Khoảng 48 giờ trước hôm định nhuộm, pha một lượng nhỏ thuốc theo đúng tỉ lệ trên hộp.
- Lau sạch một vùng da nhỏ sau tai hoặc ở mặt trong khuỷu tay, chấm thuốc lên.
- Để thuốc khô tự nhiên, không rửa, không chà, không che kín vùng đó.
- Theo dõi trong 48 giờ. Ngứa, đỏ, rát, sưng hoặc nổi mụn nước ở chỗ thử là dấu hiệu bạn không nên dùng thuốc này.
- Nếu da bình thường sau 48 giờ, bạn có thể nhuộm.
Phép thử này phải làm trước mỗi lần nhuộm, kể cả khi dùng lại đúng hộp thuốc lần trước, vì dị ứng có thể xuất hiện sau nhiều lần dùng. Đây cũng là lưu ý chung khi bạn nhuộm tóc hoặc dùng sản phẩm hóa chất mới lên da đầu: luôn thử trên một vùng da nhỏ trước. Thử không có phản ứng giúp giảm rủi ro, nhưng không loại trừ hoàn toàn khả năng bị phản ứng khi nhuộm cả đầu.
Chuẩn bị và các bước nhuộm tại nhà
Chuẩn bị đủ đồ trước khi mở hộp thuốc, vì khi thuốc đã pha thì bạn không còn nhiều thời gian:

- Găng tay (thường có trong hộp, nếu không thì mua găng nilon).
- Áo cũ, khăn tối màu quàng vai, vài tờ báo lót sàn.
- Kem dưỡng hoặc vaseline để bôi viền chân tóc, vành tai, cho thuốc khỏi bám vào da.
- Lược thưa, kẹp chia tóc, đồng hồ hẹn giờ.
Một hai ngày trước hôm nhuộm, đừng gãi mạnh hay chà da đầu khi gội, để da không có vết xước nhỏ. Hôm nhuộm, đọc lại toàn bộ hướng dẫn trên hộp rồi làm theo thứ tự:
- Chải tóc cho gỡ rối, chia thành từng phần và kẹp lại.
- Bôi kem lên viền chân tóc, vành tai, gáy.
- Đeo găng, pha thuốc đúng tỉ lệ.
- Bôi thuốc lên tóc theo hướng dẫn, tránh để thuốc chảy xuống trán và mắt.
- Hẹn giờ đúng thời gian ghi trên hộp. Để lâu hơn không làm màu đẹp hơn mà chỉ khiến da đầu và sợi tóc tiếp xúc với hóa chất lâu hơn.
- Xả bằng nước ấm đến khi nước chảy ra trong, rồi dùng dầu xả kèm theo hộp.
Thuốc lỡ dính vào mắt thì rửa ngay bằng nhiều nước sạch, và nếu mắt vẫn đau, đỏ hay nhìn mờ thì đi khám mắt.
Nếu bị ngứa rát hoặc sưng trong lúc nhuộm
Thấy da đầu rát bỏng, ngứa dữ dội hay sưng lên khi thuốc đang trên tóc, bạn xả sạch thuốc ngay bằng nhiều nước, gội nhẹ bằng dầu gội dịu nhẹ, đừng cố để cho đủ giờ. Không tự bôi thêm thuốc mỡ, lá cây hay mẹo dân gian lên vùng da đang phản ứng.
Nếu sau đó da đầu, trán, tai hoặc cổ vẫn đỏ, ngứa, nổi mụn nước hay rỉ dịch, bạn nên đi khám bác sĩ da liễu để được xem và hướng dẫn điều trị. Những phản ứng này có thể nặng dần trong vài ngày đầu.
Sưng mặt, mí mắt, môi, khó thở, choáng váng là dấu hiệu cấp cứu. Lúc đó gọi 115 hoặc đến cơ sở y tế gần nhất ngay, đừng chờ xem có tự hết không. Phản ứng nặng kiểu này hiếm, nhưng có thể xảy ra ngay cả với người từng nhuộm nhiều lần.
Sau một lần phản ứng, bạn không nên dùng lại loại thuốc đó, và nên hỏi bác sĩ trước khi nhuộm bằng bất kỳ loại nào khác.
Chăm sóc tóc sau khi nhuộm
Tóc vừa nhuộm thường khô hơn và màu dễ trôi trong những lần gội đầu. Khi nào gội lần đầu thì làm theo hướng dẫn của sản phẩm, vì mỗi loại khác nhau. Lúc gội, dùng nước ấm thay vì nước nóng, chọn dầu gội dịu nhẹ dành cho tóc nhuộm và luôn dùng dầu xả ở phần thân và ngọn tóc.
Máy sấy nóng, máy duỗi, máy uốn làm tóc vừa qua hóa chất khô và giòn hơn. Bạn để tóc khô tự nhiên khi có thể, còn khi sấy thì để chế độ ấm và giữ máy cách tóc một khoảng.
Đến lúc chân tóc mọc dài, hãy chỉ nhuộm phần chân tóc mới thay vì quét lại cả đầu, và giãn khoảng cách giữa các lần nhuộm. Nếu muốn vừa uốn vừa nhuộm, hỏi thợ về thứ tự và khoảng cách giữa hai lần làm, đừng làm dồn trong một hôm.
Nhuộm nhiều lần làm sợi tóc yếu, dễ gãy ngang, nên tóc có thể trông thưa đi. Nếu tóc rụng cả chân, rụng thành mảng, hoặc da đầu ngứa rát kéo dài sau nhuộm, bạn nên gặp bác sĩ da liễu thay vì đổi thêm sản phẩm.

