CHUYÊN MỤC

Tóc hư tổn

Phần tóc đã hư không trở lại như cũ được. Thân tóc không có tế bào sống nên không tự sửa chỗ hỏng; dầu xả, mặt nạ hay keratin chỉ phủ lên bề mặt, giúp tóc mềm và dễ chải hơn trong vài lần gội rồi trôi dần.

Việc làm được là cắt bỏ đoạn hư nặng (ngọn chẻ, đoạn giãn đứt khi ướt), chăm kỹ phần thân tóc còn chắc và đổi những thói quen đang làm tóc hư, để tóc mới mọc ra không đi lại con đường cũ. Chuyên mục tóc hư tổn gom các bài về tóc khô xơ, chẻ ngọn, gãy tóc và cách gội, sấy, dưỡng cho từng tình huống.

Vì sao sợi tóc đã hư không tự lành

Chỉ chân tóc nằm dưới da đầu là phần sống. Đoạn tóc bạn nhìn thấy là chất sừng (keratin) đã chết, nên khi nó hỏng thì không có gì bên trong để vá lại, khác với da trầy rồi lành.

Ngoài cùng sợi tóc là lớp biểu bì gồm nhiều vảy nhỏ xếp chồng như mái ngói. Tẩy, nhuộm, nhiệt và chải kéo làm các vảy này bật lên rồi bong đi. Khi vảy còn, tóc giữ được nước và phản chiếu ánh sáng nên trông bóng. Mất vảy, lõi tóc lộ ra, tóc khô ráp, xỉn và dễ gãy.

Sản phẩm "phục hồi" làm việc ở bề mặt: chúng bám vào chỗ vảy bị hở, làm sợi tóc trơn hơn để bớt rối, bớt xù. Ngọn chẻ có thể được dán tạm cho gọn, nhưng gội vài lần là tách ra lại. Vì vậy lọ nào hứa "tóc như mới" cũng chỉ mua được cảm giác mượt trong vài ngày.

Tự xem tóc mình hư tới mức nào

Bạn có thể tự chia mức hư tổn bằng mắt và tay, rồi dựa vào đó mà quyết định cắt hay giữ.

  • Nhẹ: tóc khô, xỉn, rối sau khi gội nhưng sợi vẫn đàn hồi, kéo nhẹ thì co lại.
  • Vừa: ngọn chẻ đôi, chẻ ba, có đốm trắng nhỏ ở ngọn, tóc xù khi trời ẩm.
  • Nặng: tóc ướt kéo nhẹ đã giãn dài rồi đứt, nhiều sợi gãy ngang giữa thân, chạm vào thấy như bông.

Khi thấy tóc trên lược, hãy nhìn đầu sợi. Sợi gãy không có gì ở đầu, thường ngắn và lởm chởm. Sợi rụng tận gốc có một chấm trắng nhỏ là chân tóc. Gãy là chuyện của sợi tóc và thói quen chăm; rụng nhiều tận gốc là chuyện của da đầu và cơ thể, thuộc chủ đề rụng tóc.

Phần nào nên cắt và cắt bao nhiêu

Đoạn đã hư nặng thì nên cắt, phần thân còn chắc thì giữ. Không cần cắt hết nếu chỉ có ngọn hỏng.

Ngọn chẻ là thứ chắc chắn phải tỉa. Để lâu, vết chẻ tách dần lên cao, đến lúc cắt bạn mất nhiều tóc hơn. Đoạn tóc giãn và đứt khi ướt cũng nên bỏ, vì giữ lại thì nó gãy dần, làm tóc lởm chởm và rối thêm phần tóc lành bên cạnh.

Ví dụ một người tẩy tóc nhiều lần, đoạn tẩy chiếm nửa dưới mái tóc dài ngang lưng. Nếu chưa muốn tóc ngắn hẳn, có thể cắt bỏ phần hư nhất trước, rồi cứ vài tháng tỉa thêm một ít, vừa để tóc mới mọc lên vừa thu dần đoạn hư. Đang nuôi tóc dài thì vẫn nên tỉa ngọn định kỳ, vì ngọn là phần tóc già nhất và chịu ma sát nhiều nhất.

Tóc mọc chậm, nên thay hết một mái tóc dài đã hư thường mất vài năm. Cắt dần là cách giữ độ dài mà không phải mang mãi đoạn tóc xấu.

Chăm phần tóc còn giữ để không hư thêm

Phần tóc còn giữ cần ba thứ: ít ma sát, ít nhiệt và được bù ẩm đều sau mỗi lần gội.

Khi gội, xoa dầu gội ở da đầu, để bọt chảy qua thân tóc khi xả là đủ sạch; chà cả mái tóc vào nhau chỉ làm vảy bật lên thêm. Dùng dầu xả sau mỗi lần gội, thoa từ giữa thân xuống ngọn. Mặt nạ ủ tóc đặc hơn dầu xả, dùng thêm định kỳ khi tóc khô xơ. Serum hoặc dầu dưỡng dùng lượng nhỏ ở ngọn khi tóc còn hơi ẩm, giúp tóc bớt xù và dễ chải hơn trong ngày. Tóc hư không nhất thiết cần cả ba, nhưng dầu xả là món không nên bỏ.

Sau khi gội, tóc ướt yếu nhất nên đây là lúc dễ làm gãy tóc nhất:

  1. Thấm tóc bằng khăn mềm, ép nhẹ, không vò.
  2. Gỡ rối bằng lược răng thưa, bắt đầu từ ngọn rồi lên dần, không chải mạnh từ chân tóc xuống khi tóc còn ướt.
  3. Để tóc khô bớt rồi mới sấy, dùng gió ấm và để máy cách tóc một khoảng, không chĩa một chỗ lâu.
  4. Máy duỗi, máy uốn để mức nhiệt thấp hoặc trung bình, không dùng hằng ngày.

Ngoài giờ gội, buộc tóc lỏng tay và dùng dây buộc không có khớp kim loại, đổi vị trí buộc để không gãy mãi một chỗ. Đội mũ khi ra nắng lâu. Nếu đi bơi, xả tóc bằng nước sạch ngay sau khi lên rồi dùng dầu xả. Người có tóc khô hoặc tóc đã qua hoá chất thường không cần gội mỗi ngày; da đầu dầu phải gội thường xuyên thì càng nên dùng dầu xả cho phần thân tóc.

Bài về tóc khô xơ, chẻ ngọn trong chuyên mục có hướng dẫn phục hồi tóc khô xơ tại nhà theo từng bước và những sai lầm hay gặp khi ủ tóc.

Khi tóc đang yếu có nên nhuộm, uốn, duỗi tiếp

Nên hoãn. Hoá chất chồng lên tóc đã hư là cách nhanh nhất biến tóc khô thành tóc gãy từng mảng.

Đợi tới khi đã cắt bớt phần hư nặng và tóc bớt khô rồi hãy làm. Giãn khoảng cách giữa các lần, không làm nhuộm, uốn hay duỗi trong cùng một đợt. Nếu chỉ muốn đổi màu nhẹ, chọn tông gần màu tóc tự nhiên để khỏi phải tẩy. Phần chuẩn bị trước khi làm hoá chất và chăm sóc sau đó nằm trong chuyên mục nhuộm, uốn và tạo kiểu.

Khi nào tóc khô gãy là dấu hiệu nên gặp bác sĩ

Phần lớn tóc khô gãy là do cách chăm và hoá chất, tự chỉnh ở nhà được. Bạn nên đi khám da liễu khi có thêm một trong các dấu hiệu sau:

  • Rụng tận gốc nhiều, tóc thưa nhanh hoặc rụng thành từng mảng.
  • Da đầu đỏ, ngứa, đóng vảy dày, đau hoặc rỉ dịch.
  • Tóc khô, dễ gãy dù không làm hoá chất, kèm mệt mỏi, sụt cân hay da khô bất thường.
  • Da đầu bỏng rát, sưng sau khi nhuộm, tẩy, uốn hoặc duỗi.

Những trường hợp này cần bác sĩ khám và có khi phải xét nghiệm để tìm nguyên nhân; thay dầu gội hay ủ tóc nhiều hơn không giải quyết được.