Vì sao đánh răng đều mà răng vẫn vàng
Màu răng bạn thấy là kết quả của hai lớp: lớp men bên ngoài hơi trong, và lớp ngà bên dưới vốn có màu vàng nhạt. Răng khỏe tự nhiên vì thế ngà ngà, không trắng tinh như răng trong quảng cáo hay ảnh đã chỉnh màu.
Răng ngả màu theo hai kiểu, và cách xử lý khác nhau hẳn.
Kiểu thứ nhất là vết bám bên ngoài. Cà phê, trà, rượu vang, nước tương, thuốc lá để lại sắc tố bám trên bề mặt men. Mảng bám và cao răng lại giữ sắc tố lâu hơn, nên người chải răng vội hay bỏ quên kẽ răng thường thấy viền vàng nâu dọc chân răng. Vết mới thì bàn chải lấy được, vết đã bám nhiều tháng thì phải nhờ dụng cụ ở phòng khám.
Kiểu thứ hai là đổi màu từ bên trong. Theo tuổi, men răng mỏng dần và lớp ngà vàng lộ rõ hơn. Một răng từng bị va đập có thể sẫm lại do tủy bị tổn thương. Một số loại thuốc dùng lúc răng đang hình thành, hoặc nhiễm quá nhiều fluor khi còn nhỏ, để lại vệt màu hay đốm trong cấu trúc răng. Kiểu này kem đánh răng hoàn toàn bó tay.
Các cách làm trắng và cách nào hợp với răng bạn
Chọn cách làm trắng dựa vào kiểu ố, không dựa vào lời quảng cáo:
- Lấy cao răng và đánh bóng ở phòng khám: hợp nhất khi răng vàng chủ yếu do vết bám và cao răng. Đây thường là việc nên làm đầu tiên.
- Kem đánh răng làm trắng: chứa chất mài nhẹ hoặc chất giúp bong vết bám, nên giúp bớt vết ố bề mặt, nhưng không đổi được màu gốc của răng.
- Tẩy trắng tại phòng khám: nha sĩ bôi gel peroxide nồng độ cao lên răng sau khi đã che chắn nướu. Răng sáng lên nhanh hơn, có người theo dõi phản ứng của bạn.
- Tẩy trắng tại nhà theo hướng dẫn của nha sĩ: dùng máng làm vừa khít với hàm của bạn và gel nồng độ thấp hơn, đeo theo lịch nha sĩ dặn. Chậm hơn nhưng dễ kiểm soát ê buốt.
- Miếng dán hay bộ tẩy trắng tự mua: tiện, nhưng không ai kiểm tra trước xem bạn có sâu răng, hở cổ răng hay không, và sản phẩm không rõ nguồn gốc có thể chứa chất gây hại nướu.
- Dán sứ, bọc sứ, trám thẩm mỹ: dành cho đổi màu bên trong nặng, răng nhiễm màu từ nhỏ hoặc khi răng còn vấn đề về hình dáng. Đây là can thiệp lên mô răng, nên cân nhắc kỹ và hỏi nha sĩ về điều kiện cụ thể của bạn.
Ví dụ, người uống cà phê nhiều năm mà chưa lấy cao răng bao giờ thường thấy răng sáng lên rõ chỉ sau một buổi làm sạch, và có khi không cần tẩy trắng nữa. Người răng vàng đều từ trong ra do tuổi thì tẩy trắng có tác dụng hơn. Người có một răng xám đen sau va đập thì cần khám tủy trước đã.
Tẩy trắng răng có hại không
Khi được nha sĩ khám trước và dùng đúng hướng dẫn, tẩy trắng thường an toàn. Tác dụng phụ hay gặp là ê buốt khi ăn uống nóng lạnh và kích ứng nướu, thường hết sau khi ngưng tẩy một thời gian.
Có vài giới hạn cần biết trước. Miếng trám, mão sứ, răng giả không trắng lên theo răng thật, nên sau khi tẩy có thể lộ ra chỗ lệch màu ở răng cửa. Tẩy khi đang sâu răng, mòn cổ răng hay viêm nướu dễ đau buốt hơn nhiều, vì thế nha sĩ thường xử lý những thứ đó trước. Người đang mang thai, cho con bú và người còn ở tuổi thiếu niên nên hoãn việc tẩy trắng. Tẩy quá thường xuyên hay dùng sản phẩm quá mạnh có thể làm răng ê kéo dài và trông đục, trong khi màu không sáng thêm được bao nhiêu.
Những mẹo làm trắng nên tránh
Than hoạt tính, baking soda chà mạnh, chanh, giấm hay vỏ chuối đều có chung một vấn đề: hoặc là chất mài, hoặc là axit. Chà lên răng có thể làm vết bám mờ đi một chút trong vài ngày đầu, nhưng đồng thời làm mòn men. Men mòn thì không mọc lại, lớp ngà vàng bên dưới lộ ra nhiều hơn, và kết quả là răng trông vàng hơn, ê buốt hơn.
Giữ màu răng khi vẫn uống cà phê, trà
Bạn không cần bỏ cà phê để giữ răng sáng. Uống gọn trong một lần thay vì nhâm nhi cả buổi, rồi súc miệng bằng nước lọc; với đồ uống chua thì chờ một lúc rồi mới chải răng. Chải răng đủ hai lần mỗi ngày và làm sạch kẽ răng, vì mảng bám là thứ giữ màu. Bớt thuốc lá, và lấy cao răng theo lịch nha sĩ hẹn.
Sau khi tẩy trắng, răng dễ bắt màu hơn trong vài ngày đầu, nên hạn chế đồ uống và món ăn đậm màu trong thời gian nha sĩ dặn.
Đọc thêm trong chuyên mục
Chuyên mục màu răng và trắng răng có hai bài đi sâu hơn. Bài răng ố vàng do đâu phân tích từng nhóm nguyên nhân, từ cà phê, thuốc lá tới thuốc kháng sinh và chấn thương, và nói răng ố vàng do nguyên nhân nào thì làm trắng được tới đâu. Bài tẩy trắng răng có hại không đi vào tác dụng phụ, nhóm người nên thận trọng và cách chăm răng trong lúc tẩy.
Khi nào đổi màu răng cần đi khám
Đổi màu răng thường chỉ là chuyện thẩm mỹ, nhưng có vài trường hợp nên đi khám chứ đừng tự mua thuốc tẩy về dùng:
- một răng sẫm màu nhanh, nhất là sau va đập;
- đốm nâu, đen hay vệt trắng đục mới xuất hiện, có thể là dấu hiệu sâu răng;
- răng đổi màu kèm đau, ê buốt kéo dài, sưng hay chảy máu nướu;
- trẻ em có răng đổi màu bất thường;
- ê buốt hoặc rát nướu không hết sau khi đã ngưng sản phẩm làm trắng.


