Mụn & thâm

Mụn ẩn là gì, có nên nặn không và chăm sóc thế nào cho da mịn lại

Cập nhật Đăng 7 phút đọcTác giả: Kiểm duyệt: Trần Phương Linh

Trả lời nhanh

Mụn ẩn là những nốt sần nhỏ màu da hoặc hơi trắng dưới bề mặt da, phần lớn là nhân mụn đóng kín do bã nhờn và tế bào chết bít nang lông. Không nên tự nặn vì mụn ẩn không có miệng mở, ép mạnh dễ làm vỡ nang lông gây viêm, thâm, sẹo. Hãy làm sạch dịu nhẹ, dùng sản phẩm không gây bít tắc và kiên trì vài tuần.

Cô gái chạm nhẹ vùng trán có mụn ẩn li ti dưới da

Tóm tắt nhanh

  • Mụn ẩn là cách gọi dân gian, phần lớn là nhân mụn đóng kín, dạng mụn không viêm mức nhẹ.
  • Mụn ẩn khác mụn đầu đen ở chỗ bị da che kín nên giữ màu da, không sẫm màu.
  • Tự nặn dễ làm vỡ nang lông dưới da, gây viêm, thâm hoặc sẹo lõm.
  • Làm sạch dịu, tẩy trang kỹ, dùng sản phẩm không gây bít tắc và thêm từng hoạt chất một.
  • Cách chăm sóc phù hợp thường cần 4–6 tuần mới thấy da bớt sần.
Trong bài viết
  1. Mụn ẩn là gì
  2. Cách nhận ra nốt sần trên trán có phải mụn ẩn
  3. Vì sao bị mụn ẩn
  4. Vì sao không nên nặn mụn ẩn
  5. Chăm sóc da có mụn ẩn tại nhà
  6. Khi nào nên đi khám da liễu

Mụn ẩn là cách gọi những nốt sần nhỏ màu da hoặc hơi trắng nằm dưới bề mặt da, sờ thấy lợn cợn nhưng nhìn thẳng thì khó thấy. Phần lớn đó là nhân mụn đóng kín, hình thành khi bã nhờn và tế bào chết bít một nang lông mà lớp da phía trên vẫn che kín. Bạn không nên tự nặn, vì mụn ẩn không có miệng mở: ép mạnh dễ làm vỡ nang lông bên dưới, biến một nốt sần không đau thành nốt viêm đỏ, rồi để lại thâm hoặc sẹo. Da mịn lại nhờ làm sạch dịu nhẹ, dùng sản phẩm không gây bít tắc, thêm một hoạt chất phù hợp và kiên trì vài tuần.

Mụn ẩn là gì

Mụn ẩn là chữ quen miệng trong tiếng Việt chứ không phải tên bệnh trong sách y khoa. Trong da liễu, những nốt bạn sờ thấy trên trán gần như luôn là nhân mụn đóng kín (closed comedones), hay còn gọi là mụn đầu trắng kín.

Mỗi nốt là một nang lông bị dầu và tế bào chết lấp đầy, nhưng miệng nang vẫn được da phủ lên nên phần bên trong không lộ ra ngoài. Đây là dạng mụn không viêm, nằm ở mức nhẹ nhất trong các loại mụn trứng cá. Trán sần vì mụn ẩn vẫn là da đang có mụn, chỉ chưa tới lúc sưng đỏ, và đây là giai đoạn dễ xử lý nhất.

Cách nhận ra nốt sần trên trán có phải mụn ẩn

Bạn thường sờ thấy mụn ẩn trước khi nhìn thấy nó. Nốt sần là mụn ẩn khi:

Mụn ẩn li ti trên trán nhìn rõ hơn dưới ánh sáng chiếu nghiêng
Mụn ẩn thường dễ thấy hơn khi soi dưới ánh sáng chiếu nghiêng.
  • Sờ thấy lợn cợn như có hạt cát nhỏ dưới da.
  • Nốt có màu da hoặc hơi trắng, đôi khi hơi vàng ở đỉnh.
  • Không đỏ, không đau nếu chưa bị viêm hay bị nặn.
  • Rõ hơn dưới ánh sáng chiếu nghiêng, khi căng da hoặc đánh kem nền.
  • Mọc thành cụm, nhiều nhất ở trán và cằm, đôi khi ở mũi, má và lưng.

Mụn ẩn và mụn đầu đen cùng là nhân mụn, chỉ khác ở chỗ có lỗ mở hay không. Mụn đầu đen là nhân mở: chất bên trong tiếp xúc không khí nên sẫm màu, nhìn thấy rõ như những chấm đen trên cánh mũi. Mụn ẩn bị da che kín nên giữ màu da.

Khi nốt sần chuyển đỏ, sưng, đau hoặc có mủ, nó không còn là mụn ẩn đơn thuần mà đã thành mụn viêm. Lúc đó cách chăm sóc và thời điểm nên đi khám cũng khác.

Vì sao bị mụn ẩn

Mụn ẩn có chung nguyên nhân với mụn trứng cá nói chung: da tiết nhiều dầu, tế bào chết không bong đều, hai thứ kết lại bít miệng nang lông. Nội tiết thay đổi ở tuổi dậy thì, trước kỳ kinh hay trong thai kỳ làm da tiết dầu nhiều hơn, nên nhiều người thấy mụn ẩn ở cằm cứ theo chu kỳ mà nổi lại.

Trong sinh hoạt, những thứ hay góp phần là tóc mái và tóc dầu chạm vào trán cả ngày, kem dưỡng quá đặc so với loại da, lớp trang điểm dày, tẩy trang không kỹ, thiếu ngủ và căng thẳng kéo dài. Trán vừa nhiều tuyến dầu vừa hay bị tóc che, nên là chỗ mụn ẩn mọc dày nhất.

Mụn đầu trắng gặp nhiều nhất ở tuổi thiếu niên, nhưng người trưởng thành vẫn bị. Nổi mụn ẩn ở tuổi 25 hay 30 không có nghĩa là bạn chăm da kém.

Vì sao không nên nặn mụn ẩn

Không nên, kể cả khi nốt mụn trông như sắp “chín”. Mụn ẩn bị da che kín, không có đường thoát sẵn. Khi bạn ép, nhân mụn không ra được phía trên, lực đẩy dồn xuống dưới và dễ làm thành nang lông vỡ ra bên trong da.

Thoa lớp kem dưỡng mỏng nhẹ khi chăm sóc da có mụn ẩn
Dưỡng ẩm mỏng nhẹ, không gây bít tắc giúp da có mụn ẩn bớt khô căng khi dùng hoạt chất.

Bã nhờn và vi khuẩn tràn từ nang vỡ vào mô xung quanh, cơ thể phản ứng viêm. Đó là lý do nhiều người nặn mụn ẩn xong thấy chỗ đó sưng đỏ, to hơn lúc đầu, có khi thành mụn mủ hay cục sâu. Khi lành, vùng da ấy dễ để lại vết thâm hoặc sẹo lõm. Móng tay, cây nặn mụn không vô trùng còn mang thêm vi khuẩn, và việc cào ép làm trầy lớp bảo vệ của da, khiến da rát khi thoa sản phẩm sau đó.

Nếu thật sự muốn lấy nhân mụn, hãy để bác sĩ hoặc nhân viên y tế ở cơ sở có chuyên khoa da liễu làm, với dụng cụ vô trùng và sau khi đã xem đúng loại tổn thương. Lấy nhân chỉ giải quyết những nốt đang có; yếu tố gây bít tắc còn thì mụn ẩn vẫn quay lại.

Chăm sóc da có mụn ẩn tại nhà

Mục tiêu là để nhân mụn tự thoát ra dần và ngăn nốt mới hình thành, không phải lôi nhân ra bằng được. Mỗi ngày:

  1. Rửa mặt sáng và tối bằng sữa rửa mặt dịu với nước ấm, thấm khô, không chà.
  2. Tẩy trang kỹ mỗi tối, kể cả hôm chỉ thoa kem chống nắng.
  3. Chọn kem dưỡng, kem chống nắng, đồ trang điểm ghi không gây bít tắc (non-comedogenic), kết cấu mỏng nhẹ.
  4. Giữ tóc sạch, kẹp tóc mái lên khi ở nhà và khi ngủ.
  5. Thoa kem chống nắng mỗi sáng, nhất là khi đang dùng hoạt chất trị mụn.

Với hoạt chất, salicylic acid (BHA) giúp làm thông lỗ chân lông, còn retinoid dạng bôi giúp da thay tế bào đều hơn để nhân mụn bớt hình thành. Chọn một loại, bắt đầu với số lần dùng thưa trong tuần, theo dõi da rồi mới tăng dần. Da đỏ rát, bong tróc nhiều thì giảm lại hoặc tạm ngưng và hỏi dược sĩ, bác sĩ. Người đang mang thai hoặc cho con bú nên hỏi bác sĩ trước khi dùng bất kỳ sản phẩm trị mụn nào.

Một cách chăm sóc phù hợp thường cần 4–6 tuần mới thấy da bớt sần. Trong vài tuần đầu, đổi sản phẩm liên tục chỉ khiến bạn không biết thứ gì có tác dụng. Uống đủ nước tốt cho sức khỏe chung nhưng không làm hết mụn ẩn; làm sạch đúng và tránh bít tắc mới là phần chính.

Những thói quen hay làm mụn ẩn nặng thêm:

  • Xông hơi nóng thật lâu cho “nở lỗ chân lông” rồi nặn.
  • Nặn liên tục nhiều nốt trong một lần, ép tới khi da bầm.
  • Chà mạnh bằng sản phẩm tẩy da chết hạt to mỗi ngày.
  • Đắp chanh, kem đánh răng hay mặt nạ tự chế lên nốt mụn.

Khi nào nên đi khám da liễu

Phần lớn mụn ẩn đỡ dần khi chăm sóc đúng, nhưng bạn nên gặp bác sĩ da liễu khi gặp những trường hợp sau:

  • Mụn ẩn lan khắp trán, má, cằm và không đỡ sau vài tháng chăm sóc đều đặn.
  • Nốt sần chuyển đỏ, sưng đau, có mủ hoặc thành cục sâu dưới da.
  • Đã tự nặn và vùng da sưng nóng, đau tăng dần hoặc kèm sốt.
  • Mụn nổi đột ngột sau khi dùng một loại thuốc mới, hoặc kèm kinh nguyệt không đều, lông mọc nhiều bất thường.

Bác sĩ sẽ xem đó có đúng là nhân mụn hay một loại nốt sần khác, rồi chọn hướng điều trị, có thể gồm thuốc bôi kê đơn hoặc lấy nhân mụn đúng cách. Mụn ẩn có thể tái phát khi yếu tố gây bít tắc còn đó, nên giữ nếp chăm sóc sau khi da đã mịn lại.

Khi nào cần gặp bác sĩ da liễu?

  • Mụn ẩn lan khắp trán, má, cằm và không đỡ sau vài tháng chăm sóc đều đặn.
  • Nốt sần chuyển đỏ, sưng đau, có mủ hoặc thành cục sâu dưới da.
  • Đã tự nặn và vùng da sưng nóng, đau tăng dần hoặc kèm sốt.
  • Mụn nổi đột ngột sau khi dùng thuốc mới, hoặc kèm kinh nguyệt không đều, lông mọc nhiều bất thường.

Câu hỏi thường gặp

  1. Có nên tự nặn mụn ẩn không?

    Không nên. Mụn ẩn bị da che kín, không có đường thoát, nên lực ép dễ làm vỡ nang lông bên dưới, gây viêm, thâm hoặc sẹo. Nếu cần lấy nhân mụn, hãy để cơ sở có chuyên khoa da liễu làm.

  2. Mụn ẩn và mụn đầu đen khác nhau thế nào?

    Cả hai đều là nhân mụn không viêm. Mụn đầu đen có lỗ mở nên chất bên trong sẫm màu, còn mụn ẩn bị da che kín nên trông như nốt sần màu da hoặc hơi trắng.

  3. Mụn ẩn bao lâu thì hết?

    Một cách chăm sóc phù hợp thường cần 4–6 tuần mới thấy da bớt sần. Mụn ẩn có thể quay lại nếu yếu tố gây bít tắc vẫn còn, nên cần giữ nếp chăm sóc sau khi da đã mịn.

  4. Uống nhiều nước có hết mụn ẩn không?

    Uống đủ nước tốt cho sức khỏe chung nhưng không làm hết mụn ẩn. Làm sạch đúng cách và tránh sản phẩm gây bít tắc mới là phần chính.

Nguồn tham khảo

  1. Whiteheads: What They Are, Causes, Treatment & Prevention – Cleveland Clinic
  2. 9 things to try when acne won't clear – American Academy of Dermatology (AAD)
  3. Treating acne? Is it time to see a dermatologist? – American Academy of Dermatology (AAD)

Nội dung chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán của bác sĩ.

Chuyên viên nội dung mảng làm đẹp

Chuyên viên nội dung mảng làm đẹp tại biquyetlamdep.com, phụ trách các chuyên mục Da đẹp, Dáng đẹp, Gương mặt đẹp và Miệng đẹp.

Xem các bài viết →

Thuộc chủ đề: Mụn & thâm

Chia sẻ bài viết

Mục lụcChia sẻ

Bài viết liên quan